Oragir.News-ի հարցմանն ի պատասխան՝ Կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարությունը ներկայացրել է մանրամասն տեղեկատվություն Հայաստանում տարածաշրջանային լեզուների՝ մասնավորապես ադրբեջաներենի և թուրքերենի ուսուցման կազմակերպման մասին։ Նախարարությունը պարզաբանել է ծրագրի իրավական հիմքերը, իրականացումն ապահովող կարգավորումները, այն դպրոցների թիվը, որտեղ ներդրվում է ծրագիրը, ինչպես նաև նշել է, որ Ադրբեջանի դպրոցներում հայերենի ուսուցման վերաբերյալ որևէ համաձայնություն ձեռք չի բերվել։ Ստորև ներկայացնում ենք նախարարության ամբողջական պատասխանը.
«Հանրակրթական ուսումնական հաստատություններում տարածաշրջանային լեզուների ուսուցման անհրաժեշտությունը բխում է 2021 թվականի օգոստոսի 18-ի 1363-Ա ՀՀ կառավարության որոշմամբ հաստատված՝ ՀՀ կառավարության ծրագրի հավելվածի 4.3 Կրթություն միջոցառման երրորդ պարբերության երրորդ կետի տրամաբանությունից, ըստ որի պետք է զարգացնել օտար լեզուների, մասնավորապես՝ ռուսերենի, անգլերենի, ֆրանսերենի, նաև տարածաշրջանային լեզուների ուսուցումը:
ՀՀ կառավարության 2021 թվականի նոյեմբերի 18-ի՝ «Հայաստանի Հանրապետության կառավարության 2021-2026 թվականների գործունեության միջոցառումների ծրագիրը հաստատելու մասին» N 1902-Լ որոշմամբ հաստատված հավելված 1-ի՝ «Կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարություն» բաժնի 6-րդ նպատակի 6.3՝ Հանրակրթական դպրոցներում տարածաշրջանային լեզուների ուսուցման կազմակերպում միջոցառման կատարումն ապահովելու նպատակով տարածաշրջանային լեզուների առարկայական ծրագրերը սահմանված ընթացակարգով հաստատվել են ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի հրամանով:
Տարածաշրջանային լեզուների ուսուցումն իրականացվում է 2022-2023 ուսումնական տարվանից՝ որպես երրորդ օտար լեզու կամ առարկայական խմբակ: Ներկայում ՀՀ տարբեր հանրակրթական ուսումնական հաստատություններում ծրագրի շրջանակում իրականացվում է պարսկերեն, վրացերեն, թուրքերեն և ադրբեջաներեն լեզուների ուսումնասիրություն: Ադրբեջաներենի և թուրքերենի ուսուցումը կարող է կազմակերպվել բացառապես 10-12-րդ դասարանների սովորողների համար, իսկ պարսկերենի և վրացերենի ուսուցումը՝ 5-րդ դասարանից սկսած:
2025-2026 ուսումնական տարում ադրբեջաներենի ուսուցում իրականացվում է 3 հանրակրթական ուսումնական հաստատությունում՝ ՀՀ Կոտայքի մարզի Հրազդանի Խաչատուր Աբովյանի անվան թիվ 1 և Հովսեփ Օրբելու անվան թիվ 13 ավագ դպրոցներում, ՀՀ Սյունիքի մարզի Սյունիք գյուղի «Սյունիքի միջնակարգ դպրոց» ՊՈԱԿ-ում: Ծրագրի ներդրումը չի կրում պարտադիր բնույթ. համապատասխան մասնագետ ունենալու դեպքում ուսումնական հաստատություններն ազատ են տարածաշրջանային լեզուների ուսուցումը ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարի հրամաններով հաստատված ծրագրերով կազմակերպելու հարցում, և կոնկրետ ընտրված դպրոցների ցանկ առկա չէ:
2. Հանրակրթության պետական չափորոշչի պահանջ է, որ միջնակարգ կրթության ավարտին շրջանավարտը պետք է առնվազն երկու օտար լեզվով բավականին սահուն և հանպատրաստից բանավոր շփվի լեզվակիրների հետ՝ իրեն հետաքրքրող թեմաներով, կարդա և հասկանա տարաբնույթ տեքստեր, այդ թվում՝ ընտրած մասնագիտության ոլորտի բառապաշար պարունակող, տարբեր թեմաների շուրջ հիմնական միտքը կարողանա կառուցել և գրավոր շարադրել:
3. «Հանրակրթության մասին» օրենքի 26-րդ հոդվածի 1-ին և 2-րդ կետերով սահմանված են հանրակրթական ուսումնական հաստատության ուսուցչի որակավորմանը ներկայացվող պահանջները, որոնց պետք է բավարարի նաև տարածաշրջանային լեզվի ուսուցում իրականացնող անձը՝ ներկայացնելով նաև լեզվի իմացության մասին հավաստող տեղեկատվություն:
4. Ադրբեջանական դպրոցներում հայերենի ուսուցում կազմակերպելու վերաբերյալ պայմանավորվածություն ԿԳՄՍ նախարարության կողմից ձեռք չի բերվել»:
Հարգանքով՝
Արաքսիա Սվաջյան»
Այսպիսով՝ ըստ ԿԳՄՍ նախարարության տրամադրած տեղեկատվության՝ պարզ դարձավ, որ ադրբեջաներենի ուսուցումը չի հանդիսանում պարտադիր, իրականացվում է միայն մասնագետ ունեցող դպրոցներում և կրում է բացառապես կրթական բնույթ։ Ծրագրի ներդրման վերաբերյալ տարածված հանրային մտահոգությունները՝ կապված քաղաքական կամ տարածքային գործընթացների հետ, նախարարության ներկայացրած տեղեկություններով հիմք չեն գտնում։