Ուշիի ոլորաններում տեղի ունեցած հերթական ողբերգությունը, որը խլեց 9 մարդու կյանք, դժբախտ պատահար չէ։ Սա տարիներով կուտակված պետական անգործության, ձախողված բարեփոխումների և ճանապարհներին տիրող բացարձակ անտերության տրամաբանական հետևանքն է։
Հայաստանում ճանապարհային երթևեկությունը վերածվել է չհայտարարված պատերազմի, որտեղ տարեկան հարյուրավոր մարդիկ են զոհվում, իսկ պատասխանատու գերատեսչությունները սահմանափակվում են միայն չոր վիճակագրություն հրապարակելով։
Երբ մեկ վթարի հետևանքով 9 մարդ է մահանում, իսկ մեքենաները վերածվում են մետաղաջարդոնի, խնդիրը միայն «արագության գերազանցումը» չէ։ Փորձագետները մատնանշում են երեք հիմնական համակարգային բացթողում.
Ձևական տեխզննում. Հայաստանում տեխնիկական զննությունը գոյություն ունի միայն թղթի վրա։ Ճանապարհներին երթևեկում են անսարք արգելակներով, մաշված անվադողերով բեռնատարներ և հնամաշ մեքենաներ, որոնք ցանկացած պահի կարող են դառնալ մահվան գործիք։ Ուշիի ոլորանները, Դիլիջանի թունելի հարակից հատվածները և մի շարք այլ ճանապարհներ հայտնի են իրենց վտանգավորությամբ։ Եթե մի վայրում վթարները կրկնվում են, նշանակում է՝ ճանապարհի ինժեներական նախագծումը, լուսավորությունը կամ արգելապատնեշները թերի են, իսկ Տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարությունը տարիներով ոչինչ չի փոխում։
Պարեկային ծառայության ձախողումը. միլիոնավոր դոլարների վարկերն ու «ռեֆորմները» չեն տվել ամենակարևոր արդյունքը՝ պատժի անխուսափելիությունը։ Փողոցներում շարունակում է տիրել ամենաթողություն, իսկ պարեկների ներկայությունը ոչ թե կանխարգելում է ծանր խախտումները, այլ ընդամենը արձանագրում դրանց արդյունքը։
Ամեն ողբերգությունից հետո հանրությունը լսում է նույն ստանդարտ նախադասությունը՝ «Հարուցվել է քրեական վարույթ»։ Սակայն այդ վարույթները երբեք չեն ուղղվում դեպի այն չինովնիկները, ովքեր թույլ են տվել անորակ ճանապարհի շահագործումը, ովքեր աչք են փակել ձևական տեխզննումների վրա, կամ ովքեր չեն կարողացել ապահովել երթևեկության տարրական վերահսկողությունը։
Քանի դեռ պատասխանատվությունը բարդվում է միայն մահացած կամ կենդանի մնացած վարորդների վրա, իսկ համակարգային պատասխանատուները մնում են իրենց կաբինետներում, Հայաստանի ճանապարհները շարունակելու են խլել մեր հայրենակիցների կյանքերը։
Սա դժբախտ պատահար չէ, սա պետական անտերություն է։
Հասմիկ Մովսիսյան