Մշակույթ
3 տարի առաջ - 23:08 16-03-2023
Ինչպես և ում նվիրել գիրքդ. խորհուրդ Մանուկ Աբեղյանից
1865 թվականի մարտի 17-ին ծնվել է հայագետ, հասարակական գործիչ, գրականագետ, լեզվաբան, բառարանագիր, բանահավաք, պրոֆեսոր, բանասիրական գիտությունների դոկտոր, ՀԽՍՀ Գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս, ՀԽՍՀ գիտության վաստակավոր գործիչ, արևելահայերենի արդի ուղղագրության հեղինակ Մանուկ Աբեղյանը։
Մեծ գիտնականի մասին գրականագետ Ռուբեն Զարյանի հուշը կարելի է վերանվանել «Խորհուրդ կամ վարպետության դաս` Մանուկ Աբեղյանից, թե ինչպես և ում նվիրել նոր լույս տեսած գիրքդ»։
Զարյանը պատմում է.
«Պաշտոնատեղում նստած` հրատարակչական գործերով էի զբաղված։ Լսվեց դռան բախոց։
- Մտեք։
Անփույթ ձայն տվի ես։
Դռների մեջ Աբեղյանը երևաց։
- Կարելի՞ է։
Հարցրեց նա առանց տեղից շարժվելու։
Անմիջապես ընդառաջ գնացի, աթոռ առաջարկեցի և խնդրեցի նստել։
Ձեռքի գիրքը դրեց սեղանին։
- Նոր աշխատասիրությունս է լույս տեսել` «Գուսանական երգեր», բերել եմ ձեզ հիշատակի համար։
- Ես գնել եմ,- թռավ բերանիցս։
- Ոչինչ։ Ձեր օրինակն էլ մեկին կնվիրեք։
- Շնորհակալ եմ, շատ զգացված։
Շփոթված էի նրա վերաբերմունքից և չգիտեի, թե նման դեպքերում ինչ է հարկավոր ասել։ Թեև խիստ շոյված, բայց լավ չէի զգում ինձ, որ ինքն է բերել։
- Ընկեր Աբեղյան, ինչու՞ եք նեղություն քաշել ու բերել, իմաց կտայիք` ինքս կգայի ձեր տուն։
- Չի կարելի, ընդունված չէ։ Եթե հիվանդ չէ հեղինակը, ապա ինքը պետք է տանի։ Դա ընդունված կարգ է։ Ոչ մի նշանակություն չունի` նվիրողն է տարեց, թե ստացողը։ Հարգանքի նշան է այդ և խորհուրդ կտայի ձեզ` հետևել դրան։
Հիմա չեմ հիշում թե ինչու խոսք բացվեց այն մասին, թե հեղինակն ում պետք է գիրք նվիրի։ Նա մի ամբողջ պատմություն արավ այդ հարցի շուրջ։
- Նախ այն մարդկանց, որ իրենց մասնակցությունն են բերել գրքի տպագրությանը` սրբագրիչից սկսած մինչև հրատարակիչը։ Հետո` գրչակից ընկերներիդ, իհարկե, ընտրությամբ, մանավանդ նրանց, որ կարդացել են ձեռագիրդ, խորհուրդներ տվել։ Այն գիտնականներին, որ քեզ ուսուցիչ են եղել, կամ էլ` թե ուսուցիչ չեն եղել պաշտոնապես` երախտապարտ եք։ Հա՛, մեկ էլ մոտիկ մարդկանց։ Վերջապես` նաև նրանց, որ իրենց գիրքը նվիրել են ձեզ։ Գոնե մեկ անգամ պետք է պատասխան տալ։
Հիշեցի, որ ես նրան տարել էի իմ «Նախշավիղը»։ Սա նրա պատասխանն էր։
Ու ես մինչև օրս հաճախ հիշում եմ Աբեղյանի այս այցը, հաճախ եմ պատմում ուրիշներին, թե ինչ ասաց այդ մեծ մարդը և բարոյական ինչ ուսանելի խրատ կար նրա խորհրդում»։
Պատրաստեց Նաիրա Եղիազարյանը
Մեծ գիտնականի մասին գրականագետ Ռուբեն Զարյանի հուշը կարելի է վերանվանել «Խորհուրդ կամ վարպետության դաս` Մանուկ Աբեղյանից, թե ինչպես և ում նվիրել նոր լույս տեսած գիրքդ»։
Զարյանը պատմում է.
«Պաշտոնատեղում նստած` հրատարակչական գործերով էի զբաղված։ Լսվեց դռան բախոց։
- Մտեք։
Անփույթ ձայն տվի ես։
Դռների մեջ Աբեղյանը երևաց։
- Կարելի՞ է։
Հարցրեց նա առանց տեղից շարժվելու։
Անմիջապես ընդառաջ գնացի, աթոռ առաջարկեցի և խնդրեցի նստել։
Ձեռքի գիրքը դրեց սեղանին։
- Նոր աշխատասիրությունս է լույս տեսել` «Գուսանական երգեր», բերել եմ ձեզ հիշատակի համար։
- Ես գնել եմ,- թռավ բերանիցս։
- Ոչինչ։ Ձեր օրինակն էլ մեկին կնվիրեք։
- Շնորհակալ եմ, շատ զգացված։
Շփոթված էի նրա վերաբերմունքից և չգիտեի, թե նման դեպքերում ինչ է հարկավոր ասել։ Թեև խիստ շոյված, բայց լավ չէի զգում ինձ, որ ինքն է բերել։
- Ընկեր Աբեղյան, ինչու՞ եք նեղություն քաշել ու բերել, իմաց կտայիք` ինքս կգայի ձեր տուն։
- Չի կարելի, ընդունված չէ։ Եթե հիվանդ չէ հեղինակը, ապա ինքը պետք է տանի։ Դա ընդունված կարգ է։ Ոչ մի նշանակություն չունի` նվիրողն է տարեց, թե ստացողը։ Հարգանքի նշան է այդ և խորհուրդ կտայի ձեզ` հետևել դրան։
Հիմա չեմ հիշում թե ինչու խոսք բացվեց այն մասին, թե հեղինակն ում պետք է գիրք նվիրի։ Նա մի ամբողջ պատմություն արավ այդ հարցի շուրջ։
- Նախ այն մարդկանց, որ իրենց մասնակցությունն են բերել գրքի տպագրությանը` սրբագրիչից սկսած մինչև հրատարակիչը։ Հետո` գրչակից ընկերներիդ, իհարկե, ընտրությամբ, մանավանդ նրանց, որ կարդացել են ձեռագիրդ, խորհուրդներ տվել։ Այն գիտնականներին, որ քեզ ուսուցիչ են եղել, կամ էլ` թե ուսուցիչ չեն եղել պաշտոնապես` երախտապարտ եք։ Հա՛, մեկ էլ մոտիկ մարդկանց։ Վերջապես` նաև նրանց, որ իրենց գիրքը նվիրել են ձեզ։ Գոնե մեկ անգամ պետք է պատասխան տալ։
Հիշեցի, որ ես նրան տարել էի իմ «Նախշավիղը»։ Սա նրա պատասխանն էր։
Ու ես մինչև օրս հաճախ հիշում եմ Աբեղյանի այս այցը, հաճախ եմ պատմում ուրիշներին, թե ինչ ասաց այդ մեծ մարդը և բարոյական ինչ ուսանելի խրատ կար նրա խորհրդում»։
Պատրաստեց Նաիրա Եղիազարյանը
Ամենից շատ դիտված
20:29 ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ պետի հրամանով՝ դիրքապահ զինվորը իրեն ամրակցված մարտական զենքը պետք է կրի առանց փամփուշտատուփի
18:03 Նիկոլ Փաշինյանի որդին հաշվառվել է պրեմիում դասի շենքում
16:31 Լևոնի կինը փորձում էր երեխային բացատրել, որ հնարավոր է՝ Սպայդեր մենն է եկել․ երեխաները շփոթված էին
12:43 Արմավիրի մարզում մի գյուղ կա, որի նախկին անունն էր Քյոլանլու, իրա ներկա անունն է՝ Գրիբոյեդով
20:45 44-օրյայի մասնակից, 1-ին կարգի հաշմանդամ սպայի մորը տուգանել են անվճար երթևեկության քարտով տրանսպորտում իբրև չվճարելու համար
23:20 Պն նախարարն էլ, ԳՇ պետն էլ պետք է հրաժարական տան. հարցում
11:22 Փաշինյանին թվում է, որ իր հերսոտած ելույթներով ինքն իրեն մաքրելու է պատմության առաջ
21:14 Երևանի կենտրոնում կառուցվող էլիտար շենքում աշխատակիցը 7-րդ հարկից ընկել է վերելակի հորանը. նրան փրկել չի հաջողվել
18:35 Այսօր պայմանագրային զինծառայողի են գտել կախված վիճակում․ ArmLur
08:49 Սյունիքում անօդաչու թռչող սարքեր են նկատել․ «Հրապարակ»
Ձեզ գուցե հետաքրքրի
Կապ
սոց․ ցանցեր
Կայքում հրապարակված նյութերը պարտադիր չէ, որ արտահայտեն oragir.news-ի խմբագրության տեսակետը: