Ավելին 1 ժամ առաջ - 09:40 27-10-2026

Հարավային Կորեան զգուշացնում է․ AI-ի բումը կարող է արժենալ մինչև 100 միլիարդ դոլարի արտահանում

AI-ի բումը կարող է վերածվել տնտեսական ռիսկի։ Հարավային Կորեան նախազգուշացնում է մինչև 100 միլիարդ դոլարի արտահանման հնարավոր կորստի մասին։

Արհեստական բանականության ոլորտում ներդրումների հնարավոր դանդաղումը կարող է լուրջ հետևանքներ ունենալ Հարավային Կորեայի տնտեսության համար։ Երկրի կենտրոնական բանկի վատատեսական սցենարի համաձայն՝ 2027 թվականին կիսահաղորդիչների արտահանումը կարող է 50–100 միլիարդ դոլարով պակաս լինել նախկին կանխատեսումից։

Հարավային Կորեայի կենտրոնական բանկը՝ Bank of Korea-ն, նախազգուշացրել է, որ ամերիկյան տեխնոլոգիական հսկաների կողմից արհեստական բանականության ենթակառուցվածքներում ներդրումների կրճատումը կարող է հարվածել երկրի տնտեսական աճին, արտահանմանը և արտաքին առևտրային հաշվեկշռին։

Այս գնահատականը ներկայացվել է խորհրդարանական հարցմանն ի պատասխան։ Այն նկարագրում է հնարավոր վատատեսական սցենար, այլ ոչ թե հաստատված կանխատեսում, որ արտահանումն անպայման այդքան կնվազի։

Ինչո՞ւ է վտանգված հենց Հարավային Կորեան

Երկրի տնտեսության համար կիսահաղորդիչներն առանցքային նշանակություն ունեն։ Դրանք կազմում են Հարավային Կորեայի արտահանման մոտ կեսը, իսկ արհեստական բանականության համակարգերի զարգացմանը զուգահեռ աճել է առաջադեմ հիշողության չիպերի պահանջարկը։

Այս ոլորտի խոշորագույն խաղացողներից են Samsung Electronics-ը և SK hynix-ը։ Նրանց արտադրանքը կարևոր է տվյալների կենտրոնների, AI արագացուցիչների և մեծ ծավալի տվյալներ մշակող համակարգերի աշխատանքի համար։
Սակայն հենց այս հաջողությունն է ստեղծում նաև կախվածություն․ եթե համաշխարհային AI ներդրումները դանդաղեն, ազդեցությունը կարող է տարածվել ոչ միայն չիպ արտադրողների, այլև երկրի ամբողջ տնտեսության վրա։

100 միլիարդ դոլարի ռիսկը՝ թվերով

Հարավային Կորեայի կենտրոնական բանկի գնահատականով՝ վատատեսական սցենարի դեպքում հնարավոր են հետևյալ հետևանքները։
50–100 միլիարդ դոլար․ կիսահաղորդիչների արտահանման հնարավոր պակաս՝ 2027 թվականի նախկին կանխատեսման համեմատ։

0.4 տոկոսային կետ․ տնտեսական աճի տեմպի հնարավոր նվազում։
430 միլիարդ դոլար․ ընթացիկ հաշվի ավելցուկի նախկին կանխատեսումը, որին վատատեսական սցենարի դեպքում տնտեսությունը կարող է չհասնել։

10%․ կիսահաղորդիչների մեկ միավորի գնի նվազում, որը ներառված է բանկի վատատեսական հաշվարկում։
Այս թվերը ցույց են տալիս հնարավոր ռիսկի մասշտաբը, սակայն չեն նշանակում, որ նշված կորուստներն արդեն տեղի են ունեցել։

Ինչո՞ւ է ամբողջ աշխարհը հետևում ամերիկյան տեխնոլոգիական հսկաների ծախսերին

Amazon-ը, Google-ը, Microsoft-ը, Meta-ն և Oracle-ը մեծ գումարներ են ուղղում տվյալների կենտրոնների, սերվերների և AI համակարգերի զարգացմանը։

Reuters-ի հաղորդմամբ՝ այս հինգ ընկերությունների կապիտալ ծախսերը 2025 թվականին կազմել են մոտ 40 միլիարդ դոլար, 2026-ին գնահատվում են շուրջ 80 միլիարդ դոլար, իսկ 2027-ի համար կանխատեսվում է մոտ 110 միլիարդ դոլար։
Եթե ընկերությունները շարունակեն մեծացնել ներդրումները, չիպերի պահանջարկը կարող է պահպանվել բարձր մակարդակի վրա։

Բայց եթե նրանք սկսեն կրճատել ծախսերը կամ AI նախագծերից ստացվող եկամուտները չարդարացնեն սպասումները, կիսահաղորդիչների շուկան կարող է բախվել պահանջարկի նվազման և գների անկման։
Այստեղ առանցքային հարցը միայն այն չէ, թե որքան գումար է ներդրվում AI-ում, այլ նաև՝ արդյոք այդ ներդրումները բավարար եկամուտ են ստեղծում՝ երկարաժամկետ աճը պահպանելու համար։

Ի՞նչ կարող է դա նշանակել Հարավային Կորեայի բնակիչների համար

Արտահանման հնարավոր անկումը կարող է թուլացնել երկրի տնտեսական աճը, նվազեցնել առևտրային ավելցուկը և լրացուցիչ ճնշում գործադրել ազգային արժույթի՝ վոնի վրա։

Անորոշությունը կարող է անդրադառնալ նաև չիպ արտադրողների ներդրումային ծրագրերին, մատակարարներին և ոլորտի հետ կապված աշխատատեղերին։ Այնուամենայնիվ, այս հետևանքների չափը կախված կլինի պահանջարկի փոփոխությունից, արտադրողների արձագանքից և համաշխարհային շուկայի հետագա զարգացումներից։

AI-ի հաջողության հակառակ կողմը

Հարավային Կորեայի օրինակը ցույց է տալիս ժամանակակից տեխնոլոգիական բումի կարևոր հակասությունը․ արհեստական բանականությունը կարող է խթանել տնտեսական աճը, ստեղծել նոր շուկաներ և մեծացնել արտահանումը, բայց միաժամանակ տնտեսությունները դարձնել չափազանց կախված մեկ ոլորտից։

Եթե AI-ի պահանջարկը շարունակի աճել, Հարավային Կորեան կարող է օգտվել չիպերի երկարատև աճից։ Իսկ եթե ներդրումների ալիքը թուլանա, նույն կախվածությունը կարող է վերածվել լուրջ տնտեսական խոցելիության։

Գլխավոր հարցը հետևյալն է․ արդյո՞ք AI-ի համաշխարհային բումը կունենա բավականաչափ երկարաժամկետ տնտեսական հիմք, որպեսզի արդարացնի դրա շուրջ կառուցված հսկայական արտադրական և ֆինանսական ներդրումները։

Այս պահին Հարավային Կորեայի կենտրոնական բանկի նախազգուշացումը հիշեցում է, որ տեխնոլոգիական հեղափոխության հաղթողներն անգամ ապահովագրված չեն դրա հնարավոր հակադարձ հարվածից։

Ամենից շատ դիտված

23:05 Գոռ Հակոբյանը պատմել է որդու բուժման ընթացքի և ընտանիքի անցած ճանապարհի մասին
11:47 «Չայնիի» ոլորաններում 4 մեքենայի բախման հետևանքով վիրավորներ կան․ հայտնի են նրանց ինքնությունները
17:30 Էդ ի՞նչ հարցազրույցներ ես տալի․ Հարկադիրի ավագ կատարողը հայհոյել և մի քանի հոգով բռնության են ենթարկել Նորագավիթի բնակչին
19:00 ՔՊ-ն պարտվել է. քամելեոններն են հաղթել ՏԻՄ ընտրություններում
18:39 Հալաբյան փողոցում թիթեղների տակից գտնված փոքրիկին չեն որդեգրել. ՆԳՆ-ն ու ԱԲՆ-ն մանրամասնում են
22:27 Էլիզ Մելիքյանի լուսանկարը հարցեր է առաջացրել․ ո՞վ է փոքրիկը նրա կողքին
13:45 Թաթուլ Պետրոսյանի մահից հետո Միլենան առաջին անգամ անդրադարձել է իրենց ընտանեկան խնդիրներին
22:34 Զելենսկին ստորագրել է ռազմական դրությունը և զորահավաքը երկարաձգելու մասին օրենքները
13:22 Երևան-Աշտարակ ճանապարհի վթարից տուժած երկու երեխայի վիճակը ծայրահեղ ծանր է․ մեկ երեխա մահացել է
20:21 Երևան-Գյումրի ավտոճանապարհին բախվել են քարով բարձված «Զիլ» բեռնատարը և «Toyota Camry»-ն․ կա վիրավոր