Մենակ և հասարակությունից օտարված․ Ֆրանց Կաֆկայի ծննդյան օրն է

Ֆրանց Կաֆկան հրեա վաճառական Հերմանի և Յուլիա Կաֆկայի ավագ որդին էր։ Նա ուներ 5 փոքր քույրեր և եղբայրները։ Եղբայրները՝ Գեորգը և Հենրիխը, մահացել են շատ վաղ հասակում։ Նրա ընտանիքը աստիճանաբար հարստացել է, բնակության վայրը փոխել է 14 անգամ։ Բայց բնակության վայրերը իրարից այդքան էլ հեռու չէին գտնվում։ Դրանք բոլորը մոտ էին Պրահայի կենտրոնին։

Կաֆկան 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ գրողներից է։ Միաժամանակ նա զբաղվում էր մի մասնագիտությամբ, որը քիչ առնչություն ուներ ստեղծագործական գործունեության հետ։ Համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետն ավարտելուց հետո նա դարձավ ապահովագրական սպա:



Կաֆկան դեռ մանկուց մեկուսացած էր հասարակությունից։ Նա ուներ սովորություններ, որոնք առնվազն տարօրինակ էին համարվում հասարակության մյուս անդամների համար։ Օրինակ՝ նա կախվածություն ուներ երկար ծամելուց։ Կաֆկան համոզված էր, որ յուրաքանչյուր կտոր պետք է ծամել այնքան, մինչև այն տրորվեր մինչև թանձր ապուրի խտությունը: Ենթադրվում էր, որ այս կերպ ստամոքսը ավելի քիչ լարված է լինում։ Ինքը՝ Ֆրանցը, այնքան համոզված էր այս մեթոդի արդյունավետության մեջ, որ իր առաջին հարսնացուից՝ Ֆելիս Բաուերից, պահանջում էր դրա պահպանումը։ Կենդանիների հանդեպ սիրուց ելնելով՝ Կաֆկան միս չէր ուտում։

Գրողն ամուսնանալու անհրաժեշտությունը գիտակցում է 30 տարեկանում։ Այս որոշման պատճառը խուճապն էր։ Նրա տարիքի միայնակ տղամարդն այլևս չէր կարող պատվավոր տեղ զբաղեցնել հասարակության մեջ։ Ֆելիս Բաուերի հետ հարաբերությունները տևում են 5 տարի, բայց այս ընթացքում նրանք ֆիզիկապես հանդիպում են ընդամենը 17 անգամ։ Մինչ Կաֆկան ապրում է Պրահայում, Ֆելիսեն Բեռլինում աշխատում էր։

Հինգ տարվա նամակագրությունն ավարտվում է անսպասելի վերջաբանով․ գրողն սկսում է շփվել Ֆելիսեի ընկերուհու՝ Գրետա Բլոխի հետ։



1914 թ Գրետա Բլոխը երեխա է ունեցել Մյունխենում։ Նրան անվանակոչել էր Մարտին է և անմիջապես հանձնել խնամատար ընտանիքին։ Կաֆկան ոչինչ չգիտի, բայց երբ ավելի ուշ իմանում է, հրաժարվում է հավատալ Գրետային։ Բացի այդ, նա արդեն 2-րդ անգամ էր նշանվել Ֆելիսեի հետ։ Արդյո՞ք որդու՝ Գրետայի գյուտը վրեժ էր Ֆրանցից։ Նա Կաֆկայի հայրության մասին հրապարակավ նշել է 25 տարի անց։ Նաև, ըստ նրա, տղան մահացել է 7 տարեկանում։ Հետեւաբար Գրետան չի կարողացել հիմնավորել իր պնդումները։

Կաֆկայի ընտանիքի 6 անդամները մահացել են Հոլոքոստի ժամանակ։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ժամանակ նրա 3 քույրերը՝ Էլլին, Վալլին և Օտլան, սպանվեցին։ Մահացել են նաև նրա եղբայրը՝ Ջոզեֆ Պոլլակը, եղբորորդին՝ Ֆելիքսը և զարմուհի Հաննան։



Կաֆկայի գրքերն արտացոլում են ոչ միայն ժամանակի հակասությունը, այլև առաջին հերթին նրա անձնական հոգեկան երկիմաստությունը։ Լարվածությունը հոր հետ, անհաջող նշանադրությունը ստիպել են նրան զգալ անցանկալի, մեկուսացված։ Երկար, բազմաէջ պարբերությունները սովորական են նրա ստեղծագործություններում։ Ուստի նրա ստեղծագործությունների մեկնաբանությունը շատ դժվար է։ Գերմանական գրականության պրոֆեսոր Սթենլի Կորնգոլդն իր «Մեկնաբանի հուսահատությունը» գրքում ներկայացնում է «Կերպարանափոխությունը» մեկնաբանելու 130 տարբեր եղանակներ:

1917 թվականին Կաֆկան հիվանդանում է թոքային տուբերկուլյոզով։ Նա 7 տարի ապարդյուն պայքարեց, բուժման կուսր անցավ առողջարաններում, բայց ոչինչ չօգնեց։ Նա ի վերջո մահացավ այս հիվանդությունից 1924 թվականի հունիսի 3-ին 40 տարեկան հասակում։