Ստեփանակերտի Ս. Աստվածամոր մայր տաճարի ավերումը մշակութային արժեքների պաշտպանվածության խախտում է

Արցախի մշակութային ժառանգության օմբուդսմեն, «Ազգային» պատմամշակութային ՀԿ փոխնախագահ Հովիկ Ավանեսովը գրել է.

««Հետք»-ը արբանյակային լուսանկարների միջոցով հաստատել է երեկվանից համացանցի հայկական տիրույթում շրջանառվող տեղեկությունները, ըստ որոնց՝ Բաքվի բռնապետական վարչակարգի կողմից ոչնչացվել է ժամանակավորապես բռնազավթված Ստեփանակերտի Ս. Աստվածամոր Հովանի մայր տաճարը, որի մասին նախապես ահազանգել էր նաև Արցախի մշակութային ժառանգության օմբուդսմենի գրասենյակը։

Մայր տաճարի վիճակի վերաբերյալ իրականացված ստուգման շրջանակում ուսումնասիրվել են Եվրոպական Sentinel-2 արբանյակից արված պատկերները (լուծաչափը՝ 10 մետր), որոնք փաստում են, որ եկեղեցին 2026 թվականի մարտի 3-ի դրությամբ կանգուն է եղել։ Սակայն ապրիլի 2-ի արբանյակային պատկերում արդեն արձանագրվում է, որ եկեղեցական կառույցը այլևս չի երևում, իսկ տարածքում պահպանվել է միայն սպիտակ սալահատակը։

Այս տվյալների համադրությունը հաստատում է, որ հայկական Ս. Աստվածամոր Հովանի մայր տաճարը այդ ժամանակահատվածում՝ մինչև 2026 թվականի ապրիլի 2-ը, ամբողջությամբ ոչնչացվել կամ ֆիզիկապես վերացվել է։

Սա խիստ մտահոգիչ և դատապարտելի փաստ է, որը վկայում է մշակութային և հոգևոր ժառանգության նկատմամբ բացահայտ արհամարհանքի և դրա նպատակային վերացման մասին։

Միջազգային իրավունքի տեսանկյունից նման գործողությունները դիտարկվում են որպես մշակութային արժեքների պաշտպանվածության կոպիտ խախտում և պահանջում են հստակ գնահատում, պատասխանատվության մեխանիզմների կիրառում և միջազգային հանրության անհապաղ արձագանք»։