Նախիջևանը կորցնում է ինքնուրույնությունը․ նախագահի հարցը կլուծի Ալիևը
Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետության Սահմանադրությունից հեռացվում են Մոսկվայի և Կարսի պայմանագրերի մասին հիշատակումները։
Փոփոխության ենթարկվող նախաբանում նշված էր, որ Նախիջևանի ինքնավարության հիմքերը դրվել են 1921 թվականի մարտի 16-ի Մոսկվայի և 1921 թվականի հոկտեմբերի 13-ի Կարսի պայմանագրերով, որոնք այսօր էլ շարունակում են ուժի մեջ մնալ։
Նորացված տարբերակում միայն նշված է, որ «Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությունը Ադրբեջանի Հանրապետության անբաժանելի մասն է»։
Այս մասին Oragir.News-ը զրուցեց ադրբեջանագետ Գառնիկ Դավթյանի հետ, ով նշեց, որ մի քանի խնդրահարույց հարցեր կան։
«Նախ պետք է արձանագրել, որ Զանգեզուրի միջանցքի խնամակալություն տալը Ադրբեջանին եղել է հենց Մոսկվայի և Կարսի համաձայնագրերի հիման վրա, այսինքն՝ մեկը մյուսին փոխկապակցված են հիմքով։ Մենք գիտենք, որ Կարսի և Մոսկվայի պայմանագրերով Հայաստանի, Ադրբեջանի և Վրաստանի միջև ինչ-որ բարեկամական հարաբերություններ են հիմնվել, և դրանով իսկ Նախիջևանը հանձնվել է որպես խնամակալական տարածք»,– նշում է Դավթյանը։
Ըստ ադրբեջանագետի՝ Սահմանադրության փոփոխությունը նաև աշխարհաքաղաքական ռիսկեր է պարունակում, և շատ հավանական է, որ մոտ ապագայում գերտերությունները նաև հարցականի տակ դնեն Սովետական Միության շրջանում ձևավորված պետությունների սահմանները։
«Պետք է նշել, որ բացի նրանից, որ հանվել են այդ երկու կետերը, նաև այլ հոդվածներ են ավելացրել, օրինակ՝ հենց Նախիջևանի Սահմանադրությունում։ Մեկը վերաբերում է նրան, որ Նախիջևանի նախագահի պաշտոնը զբաղեցնող անձի կառավարելիությունը փոխանցվում է Ադրբեջանի նախագահին, այսինքն՝ ինքն է որոշում, թե Նախիջևանում ով պետք է լինի նախագահ, և երկրորդը, եթե չեմ սխալվում, վերաբերում է 28-րդ հոդվածին։ Մեջլիսի կազմավորման հնարավորությունը տրվում է Բաքվին, և եթե 31 պատգամավոր չի կարողանում ապահովել, սա նույնպես կառավարվում է Բաքվից։ Այսինքն՝ ըստ էության անեքսիայի է ենթարկվում»,– նշում է ադրբեջանագետը։
Դավթյանը նշում է, որ Ադրբեջանը փաստորեն բռնակցում է Նախիջևանը՝ չնայած նրան, որ այն խնամակալության տակ է, և չնայած այն հանգամանքին, որ կան միջազգային համաձայնագրեր՝ Մոսկվայի և Կարսի։ Այս մոտեցումը շատ լուրջ խնդիրներ է ստեղծում ապագայի համար։
Մանրամասները՝ տեսանյութում:
Փոփոխության ենթարկվող նախաբանում նշված էր, որ Նախիջևանի ինքնավարության հիմքերը դրվել են 1921 թվականի մարտի 16-ի Մոսկվայի և 1921 թվականի հոկտեմբերի 13-ի Կարսի պայմանագրերով, որոնք այսօր էլ շարունակում են ուժի մեջ մնալ։
Նորացված տարբերակում միայն նշված է, որ «Նախիջևանի Ինքնավար Հանրապետությունը Ադրբեջանի Հանրապետության անբաժանելի մասն է»։
Այս մասին Oragir.News-ը զրուցեց ադրբեջանագետ Գառնիկ Դավթյանի հետ, ով նշեց, որ մի քանի խնդրահարույց հարցեր կան։
«Նախ պետք է արձանագրել, որ Զանգեզուրի միջանցքի խնամակալություն տալը Ադրբեջանին եղել է հենց Մոսկվայի և Կարսի համաձայնագրերի հիման վրա, այսինքն՝ մեկը մյուսին փոխկապակցված են հիմքով։ Մենք գիտենք, որ Կարսի և Մոսկվայի պայմանագրերով Հայաստանի, Ադրբեջանի և Վրաստանի միջև ինչ-որ բարեկամական հարաբերություններ են հիմնվել, և դրանով իսկ Նախիջևանը հանձնվել է որպես խնամակալական տարածք»,– նշում է Դավթյանը։
Ըստ ադրբեջանագետի՝ Սահմանադրության փոփոխությունը նաև աշխարհաքաղաքական ռիսկեր է պարունակում, և շատ հավանական է, որ մոտ ապագայում գերտերությունները նաև հարցականի տակ դնեն Սովետական Միության շրջանում ձևավորված պետությունների սահմանները։
«Պետք է նշել, որ բացի նրանից, որ հանվել են այդ երկու կետերը, նաև այլ հոդվածներ են ավելացրել, օրինակ՝ հենց Նախիջևանի Սահմանադրությունում։ Մեկը վերաբերում է նրան, որ Նախիջևանի նախագահի պաշտոնը զբաղեցնող անձի կառավարելիությունը փոխանցվում է Ադրբեջանի նախագահին, այսինքն՝ ինքն է որոշում, թե Նախիջևանում ով պետք է լինի նախագահ, և երկրորդը, եթե չեմ սխալվում, վերաբերում է 28-րդ հոդվածին։ Մեջլիսի կազմավորման հնարավորությունը տրվում է Բաքվին, և եթե 31 պատգամավոր չի կարողանում ապահովել, սա նույնպես կառավարվում է Բաքվից։ Այսինքն՝ ըստ էության անեքսիայի է ենթարկվում»,– նշում է ադրբեջանագետը։
Դավթյանը նշում է, որ Ադրբեջանը փաստորեն բռնակցում է Նախիջևանը՝ չնայած նրան, որ այն խնամակալության տակ է, և չնայած այն հանգամանքին, որ կան միջազգային համաձայնագրեր՝ Մոսկվայի և Կարսի։ Այս մոտեցումը շատ լուրջ խնդիրներ է ստեղծում ապագայի համար։
Մանրամասները՝ տեսանյութում:
Ամենից շատ դիտված
16:14 Հունվարից այլընտրանք չենք ունենալու․ EMIS-ի կանոնները խստանալու են․ ինչ է սպասվում ուսուցիչներին
22:47 Տեսնելով ինքնասպանություն գործած ամուսնուն՝ Միլենա Պետրոսյանը դուրս չի եկել մեքենայից
14:14 Մեղրիում ԱԹՍ-ներով երեք ենթադրյալ ադրբեջանցիների են որոնում. պատասխանատու մարմինները լռում են
18:47 Բոլոր հնարավոր միջոցներով հարձակվել են ինձ վրա, բայց ինձ լռեցնել հնարավոր չէ. Էդգար Ղազարյան
19:39 Տավուշի մարզում 51-ամյա վարորդը «ԿամԱԶ»-ով գլխիվայր հայտնվել է ձորակում․ կա վիրավոր
09:00 Սասուն Միքայելյան. հերթական կեղծ ամուսնալուծությո՞ւն, թե՞ «կորցրել են հայտարարագիրը»
20:37 Ռոնալդուի մայրը՝ որդու շուրջ ստեղծված սկանդալի մասին․ «Նա միշտ կմնա Պորտուգալիայի հերոսը»
14:50 Արարատի մարզում աշակերտը գետնին է գցել ու ոտքերով հարվածել համադասարանցուն. դեպքից հետո երեխայի հայրը հայհոյել է տուժածի մորը
13:30 Հրատապ շինարարական աշխատանքներ՝ Երևանի բոլոր մանկապարտեզներում
12:01 Լուկաշենկո․ հույս ունեմ՝ Հայաստանը ևս 2029 թվականին կստանձնի ԱՊՀ նախագահությունը
Ձեզ գուցե հետաքրքրի
Կապ
սոց․ ցանցեր
Կայքում հրապարակված նյութերը պարտադիր չէ, որ արտահայտեն oragir.news-ի խմբագրության տեսակետը: