Պատմական էկո-մաքրում Խաղաղ օվկիանոսում

Օվկիանոսից դուրս է բերվել 150 տոննա «մահաբեր» պլաստիկ։

Խաղաղ օվկիանոսի հյուսիսային հատվածում գտնվող Աղբի մեծ շերտում (Great Pacific Garbage Patch) իրականացվել է պատմության ամենախոշոր և հաջողված էկոլոգիական գործողություններից մեկը: Էկոլոգներին ու նավաստիներին հաջողվել է հատուկ նախագծված նավերի և հսկայական լողացող պատնեշների միջոցով օվկիանոսի մակերևույթից հեռացնել ռեկորդային՝ 150 տոննա (շուրջ 150,000 կգ) պլաստիկ թափոններ:

Այս աղբակույտը, որը հաճախ անվանում են «մահաբեր կղզի», անմիջական սպառնալիք էր հանդիսանում տարածաշրջանի կետերի, դելֆինների և հազվագյուտ ծովային կրիաների համար:

Ինչպե՞ս է իրականացվել գործողությունը

Մաքրման աշխատանքներն իրականացվել են The Ocean Cleanup էկոլոգիական կազմակերպության կողմից, որն օգտագործել է իր նորագույն System 03 տեխնոլոգիան:

2 կիլոմետրանոց «արհեստական ափ»

Օվկիանոսում տեղադրվել է ավելի քան 2,2 կիլոմետր երկարությամբ U-աձև ճկուն, լողացող պատնեշ: Նավերը դանդաղորեն քաշել են այս համակարգը ջրի վրայով՝ հավաքելով իրենց ճանապարհին հանդիպող ողջ պլաստիկը՝ սկսած հսկայական լքված ձկնորսական ցանցերից մինչև միկրոպլաստիկի կտորներ:

Արհեստական բանականության կիրառում

Թափոնների հիմնական կուտակումները հայտնաբերվել են AI մոդելավորման և արբանյակային տվյալների միջոցով, ինչը թույլ է տվել նավերին ուղղորդել դեպի ամենաաղտոտված «թեժ կետերը»:

Կենդանիների անվտանգության համակարգ

Որպեսզի ցանցերի մեջ պատահականորեն ծովային կենդանիներ չհայտնվեն, համակարգը համալրված է եղել հատուկ անվտանգության դռնակներով, որոնք թույլ են տվել դելֆիններին և ձկներին հեշտությամբ դուրս գալ էկո-թակարդից:


Ինչո՞ւ էր սա կրիտիկական

«Մահվան գոտի» ծովային ֆաունայի համար։
Խաղաղօվկիանոսյան աղբի այս հսկայական կուտակումը տարեկան հազարավոր անասունների մահվան պատճառ է դառնում։

Խաբուսիկ սնունդ. Կետերն ու դելֆինները հաճախ շփոթում են լողացող պլաստիկ տոպրակներն ու շշերը իրենց հիմնական սննդի (կաղամարներ, ձկներ) հետ: Պլաստիկը կուտակվում է նրանց ստամոքսում՝ բերելով դանդաղ և տանջալից մահվան:

«Ուրվական ձկնորսություն». Օվկիանոսում լքված ձկնորսական հաստ ցանցերը (ghost nets) դառնում են իսկական ծուղակ խոշոր կաթնասունների համար։ Կետերը խճճվում են դրանց մեջ, կորցնում շարժվելու ունակությունը և խեղդվում։

Ի՞նչ կլինի հավաքված 150 տոննա աղբի հետ

Էկոլոգները հայտնում են, որ օվկիանոսից դուրս բերված ողջ պլաստիկը նավերով արդեն տեղափոխվել է ցամաք։ Այն ամբողջությամբ կենթարկվի տեսակավորման և վերամշակման: Ստացված հումքից պատրաստվելու են երկարակյաց ապրանքներ (օրինակ՝ արևային ակնոցներ, ավտոմեքենաների դետալներ), որոնց վաճառքից ստացված ողջ հասույթը կուղղվի օվկիանոսի մաքրման հաջորդ փուլերի ֆինանսավորմանը։

Գիտնականների վերջնական նպատակն է մինչև 2040 թվականը ամբողջությամբ վերացնել համաշխարհային օվկիանոսի լողացող պլաստիկ աղբի 90%-ը: