Դեժավյու. Արցախի գազը կրկին կտրել են. ինչ են ուզում մեզնից

Արցախում երեկվանից կրկին անջատված է գազամատակարարումը։Արցախի և ՀՀ ՄԻՊ-երը հայտարարել են, որ «Մեզ համար կասկածից վեր է, որ ադրբեջանական կողմը միտումնավոր շարունակում է Արցախի բնակչության ճնշման ու ահաբեկման պետական քաղաքականությունը»։ Իսկ ՀՀ ԱԳՆ-ն հայտարարել է, որ «ստեղծված իրավիճակը հրատապ է դարձնում հումանիտար ճգնաժամի կանխման նպատակով միջազգային հանրության հստակ արձագանքը, ինչպես նաև միջազգային հումանիտար կառույցների անհապաղ և անխոչընդոտ ներգրավվածությունը Լեռնային Ղարաբաղում»։ Ի՞նչ ընդհանրություն կա այս և մարտի 8-19-ը Արցախի գազամատակարարման անջատումների միջև։ Հարցն օրինաչափ է, քանի որ ՄԻՊ-երի և ՀՀ ԱԳՆ-ի հայտարարությունների մեջ այդ զուգահեռը կա։

Երեկ՝ մարտի 21-ին, ՌԴ արտգործնախարարը հեռախոսազրույցներ է ունեցել ՀՀ ԱԳ նախարարի և Ադրբեջանի ԱԳ նախարարի հետ։ Պաշտոնական հաղորդագրությունները համադրելիս ակնհայտ է, որ քննարկվել է 2020 թ․ նոյեմբերի 9-ի, 2021 թ․ հունվարի 11-ի և նոյեմբերի 26-ի բարձր մակարդակի եռակողմ համաձայնագրերի առանցքային դրույթների կատարման ընթացքը, ինչպես նաև Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խաղաղության պայմանագրի կնքման հարցը։Այդ զրույցներից մի քանի ժամ անց Արցախի գազը կրկին անջատվեց։

Իսկ այսօր՝ մարտի 22-ին, Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարությունը հաղորդագրություն տարածեց, որ Ադրբեջանի գլխավոր շտաբի պետն ու ՌԴ ցամաքային զորքերի խաղաղապահ գործունեության գծով գլխավոր հրամանատարի տեղակալը «քննարկել են Ադրբեջանի տարածքից հայկական անօրինական զինված խմբավորումների դուրսբերման հարցը»։ Այս հանդիպումն, իրոք, ուշագրավ է, քանի որ Արցախից հայկական զորքերի դուրս բերման հարցը, որի մասին նշված է Նոյեմբերի 10-ի եռակողմ հայտարարության 4-րդ կետում, առաջին անգամ է օրակարգի հարց դառնում ռուս և ադրբեջանցի զինվորական ղեկավարության մակարդակով։

Կովկասի հարցերով փորձագետներն արդեն կապ են նկատում այս հարցն օրակարգ ներգրավելու և Արցախում գազամատակարման անջատման միջև։ Կանխատեսելի է, որ վաղը ՌԴ ցամաքային զորքերի խաղաղապահ գործունեության գծով գլխավոր հրամանատարի տեղակալը կժամանի Երևան և այս հարցը կքննարկի ՀՀ ԶՈւ ԳՇ պետի տեղակալի հետ։ Եթե այդ այցը տեղի չունենա, ապա կարելի է ենթադրել, որ ՀՀ իշխանությունները մտադիր չեն սեղմ ժամկետում դուրս բերել հայ զինվորներին Արցախից։ Այդ հաշվի առնելով՝ ռուս-ադրբեջանական դաշնակցությունը նախապես ստեղծում է հումանիտար ճգնաժամ Արցախում, որով փորձում է ստիպել հայերին սեղմ ժամկետում կատարելու ռուս-ադրբեջանական պահանջը։