ԱՄՆ-ում սեռական հանցագործ Էփշտեյնի գործը վերադառնում է. Քլինթոնն ու Թրամփը կապ ունեցե՞լ են նրա հետ

ԱՄՆ Կոնգրեսը ընդունել է մի օրինագիծ, որը պարտավորեցնում է ԱՄՆ արդարադատության նախարարությանը հրապարակել մահացած սեռական հանցագործ Ջեֆրի Էփշտեյնի վերաբերյալ իր փաստաթղթերը։

Սենատը օրինագիծն ուղարկել է նախագահ Դոնալդ Թրամփին՝ ստորագրելու, այն բանից հետո, երբ Ներկայացուցիչների պալատը այն հաստատել է 427-1 ձայներով։ Թրամփը հայտարարել է, որ կստորագրի օրինագիծը՝ կիրակի օրը կտրուկ փոխելով իր դիրքորոշումը և կոչ անելով հանրապետականներին աջակցել փաստաթղթերի հրապարակմանը, քանի որ ապստամբություն է սկսվել հետևողական պատգամավորների շրջանում, որոնք պահանջում էին թափանցիկություն։

Էփշտեյնի փաստաթղթերը ֆինանսիստի դեմ քրեական հետաքննությունների փաստաթղթեր են, այդ թվում՝ զոհերի և վկաների հետ հարցազրույցների արձանագրություններ, ինչպես նաև նրա սեփականության խուզարկությունների ժամանակ առգրավված իրեր։ ԱՄՆ գլխավոր դատախազ Փեմ Բոնդին չորեքշաբթի առավոտյան, երբ նրան հարցրին Էփշտեյնի գործերի մասին՝ մամուլի ասուլիսի ժամանակ, ասաց. «Մենք կշարունակենք հետևել օրենքին առավելագույն թափանցիկությամբ՝ միաժամանակ պաշտպանելով զոհերին»։

Դա տեղի ունեցավ մեկ օր անց այն բանից հետո, երբ Էփշտեյնից տուժածները ելույթ ունեցան ԱՄՆ Կապիտոլիումում այդ միջոցառմանը աջակցելու համար։ Նրանցից մեկն ասաց, որ տարիներ շարունակ տառապել են «ինստիտուցիոնալ դավաճանությունից»։ Սենատի մեծամասնության առաջնորդ Ջոն Թունը CNN-ին ասել է, որ ակնկալում է, որ վերին պալատը չորեքշաբթի առավոտյան կստանա օրինագիծը ստորին պալատից, որից հետո օրինագիծը կընդունվի, ապա կուղարկվի Թրամփին՝ նախագահի ստորագրության համար։ Թրամփն ասել է, որ ժամկետները իր համար նշանակություն չունեն և շարունակել է այս հարցը դիտարկել որպես շեղող գործոն։

«Ես պարզապես չեմ ուզում, որ հանրապետականները աչքերը կտրեն մեր ունեցած բոլոր հաղթանակներից», - գրել է նա երեքշաբթի օրվա ուշ կեսօրին սոցիալական ցանցերում արված գրառման մեջ։

Թրամփի և Էփշտեյնի պատմական հարաբերությունները վերջերս կրկին դարձել են վերնագրերի թեմա, այն բանից հետո, երբ ԱՄՆ օրենսդիրները հրապարակեցին Էփշտեյնի ժառանգության ավելի քան 20,000 էջ փաստաթղթեր, այդ թվում՝ որոշներում, որոնք հիշատակում են Թրամփին և այլ ականավոր գործիչներին, առանց նշելու այդ անձանց կողմից որևէ խախտում։

Ներկայացուցիչների պալատի խոսնակ Մայք Ջոնսոնը բազմիցս Էփշտեյնի ֆայլերի հրապարակման ջանքերը անվանել էր «դեմոկրատների խաբեություն»։ Սակայն երեքշաբթի օրը նա քվեարկեց հրապարակման օգտին։ Լուիզիանա նահանգից հանրապետական Քլեյ Հիգինսը միակ օրենսդիրն էր, որը դեմ քվեարկեց օրինագծին և մեջբերեց իր մտահոգությունը տեղեկատվության հրապարակման պատճառով «անմեղ մարդկանց վնաս հասցնելու» վերաբերյալ։

Ներկայացուցիչների պալատի օրինագծում ասվում էր, որ արդարադատության նախարարությունը կարող է թաքցնել ցանկացած փաստաթուղթ, որը «վտանգի տակ է դնում ակտիվ հետաքննությունը կամ ընթացիկ հետապնդումը, եթե թաքցնելը լինի նեղ մասնագիտացված և ժամանակավոր»։ Դա կարող է հանգեցնել ուշացումների, հաշվի առնելով, որ Թրամփը կոչ է արել հետաքննել Էփշտեյնի կապերը այնպիսի հայտնի դեմոկրատների հետ, ինչպիսիք են Բիլ Քլինթոնը և Լարի Սամերսը, «պարզելու համար, թե ինչ էր կատարվում նրանց միջև»։

Քլինթոնը կտրականապես հերքել է, որ ինքը տեղյակ է եղել Էփշտեյնի հանցագործությունների մասին, մինչդեռ Սամերսը ներողություն է խնդրել Էփշտեյնի հետ մինչև 2019 թվականը շփվելու իր «սխալ որոշման» համար։ Ով է Էփշտեյնը Ջեֆրի Էփշտեյնը (Jeffrey Epstein) ամերիկացի ֆինանսիստ և դատապարտված սեռական հանցագործ էր, որը լայն ճանաչում ստացավ իր՝ անչափահաս աղջիկների նկատմամբ սեռական շահագործման համար։ 2008-ին դատապարտվել է անչափահասների նկատմամբ սեռական հանցագործությունների համար։ Ունեցել է առանձնատներ, մասնավոր կղզի և ազդեցիկ սոցիալական կապեր՝ բիզնեսի և քաղաքական աշխարհի առաջատար դեմքերի հետ։ Տասնյակ աղջիկներ հայտարարել են, որ նա տարիներով շահագործել է նրանց՝ դեմ գնալով իրենց կամքին։ 2019-ին ձերբակալվել է նոր մեղադրանքներով, սակայն մահացել է բանտախցում՝ պաշտոնապես ինքնասպանություն. սա հարուցել է բազմաթիվ վարկածներ։

Փաստաթղթերը հրապարակելու Թրամփի նպատակը հետևյալն է. Թրամփը և նրա թիմը կարող են օգտագործել տվյալները՝ ընդգծելու, որ որոշ գործիչներ նախկինում համագործակցել են Էփշտեյնի հետ կամ հայտնվել են նրա շրջապատում, ինչը կարող է ճնշում ստեղծել ընդդիմադիրների վրա։ Հատկանշական է, որ Թրամփի անունը ևս նշվում է Էփշտեյնի փաստաթղթերում։ Փաստաթղթերի վերահրապարակմամբ նա կարող է, առանց մեղքի ապացուցելու, հրապարակավ ամրագրել, որ ինքն անձամբ զերծ է մեղադրանքներից։

Ք․ Սահակյան