Կադաստրի կոմիտեն նախաձեռնել է նոր օրենսդրական փոփոխություն, որով առաջարկվում է ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքում ներդնել «հետադարձ հիփոթեք» և «կողակցի սեփականության իրավունք» ինստիտուտները, որոնք հնարավորություն կտան կենսաթոշակային տարիքի հասած միայնակ քաղաքացիներին, որոնք ունեն սեփական բնակարան, տուն կամ այգետնակ, գրավադրելու իրենց գույքը և դրա դիմաց ստանալու պարբերական եկամուտներ՝ առանց ողջ կյանքի ընթացքում վճարումներ կատարելու։
Կադաստրի կոմիտեի հաղորդագրության համաձայն՝ գույքի նկատմամբ սեփականության իրավունքը պահպանվում է ամբողջ պայմանագրային ժամանակահատվածում։
Այսպիսով` քաղաքացիները կկարողանան իրենց գույքի արժեքի հաշվին ստանալ եկամուտ՝ շարունակելով պահպանել ինչպես սեփականության, այնպես էլ դա օգտագործելու, այդտեղ բնակվելու իրավունքը։ Ի՞նչ է «հետադարձ հիփոթեք»-ը և ի՞նչ ռիսկեր է պարունակում։
«Դա ապրուստի միջոցի ծրագիր է։ Սեփականատերն իր բնակարանը, այսպես ասած, կտակում է այն կազմակերպությանը, ով այդ հետադարձ հիփոթեքի պայմանագիրն է կնքել։ Եթե բանկն է՝ բանկինն է, եթե վարկային կազմակերպությունն է՝ վարկային կազմակերպությանը»,-
Oragir.News-ի հետ զրույցում բացատրեց տնտեսագետ Սուրեն Պարսյանը։
«Սա դրսում հայտնի բան է, որը շատ հաճախ կիրառվում է։ Հետադարձ հիփոթեք կարող են կնքել բանկի հետ, կամ ֆինանսական կազմակերպության, որը գումար է տալիս։ Այս գործարքը կնքելուց հետո մարդը կարող է գնալ ծերանոցում առոք-փառոք ապրել։ Արևմուտքում էդպես է։ Արևմուտքի ծերանոցները մեր պատկերացրած ծերանոցները չեն»,- ասում է տնտեսագետը։
Սուրեն Պարսյանի ներկայացմամբ՝ «հետադարձ հիփոթեք»-ի նախաձեռնությունը նոր է Հայաստանում և վատ երևույթ չէ։
«Վատ գործիք չէ իրականում, կարող է աշխատել, եթե համապատասխան պայմաններ լինեն՝ իրավական դաշտը լինի, և խարդախությունների նկատմամբ պետությունը շատ խիստ միջոցներ կիրառի,- անդրադառնալով հնարավոր ռիսկերին՝ ասում է տնտեսագետը, ապա հավելում,-պետական որոշակի վերահսկողություն պետք է լինի, որ ծերերը նման գործարքի մեջ մտնելուց առաջ հասկանան, պատկերացնեն ամեն ինչ»։
Սուրեն Պարսյանի խոսքով՝ սա նույնն է, երբ մի բարեկամ գալիս՝ խնամում-պահում է, վերջում այդ մարդը բնակարանը նվիրում է նրան։ Սա էլ նմանատիպ մի բան է, բայց իրավական, պայմանագրային հիմքերի վրա դրված։