Գրեթե օր չկա, որ մոսկովյան պաշտոնյաները ափսոսանք չհայտնեն ՀՀ արած քայլերի առչնությամբ։ Այնպիսի տպավորություն է, թե նրանք ուզում են ցույց տալ, որ մեղավոր են զգում Երևանի փոխարեն, նրանից ակնկալում այլ բան։ Ինչո՞ւ է ՌԴ պաշտոնյան ափսոսանք ու ցավ հայտնում, և հնարավո՞ր է, որ մի օր էլ նրանք կզղջան Հայաստանի, Արցախի և հայ ժողովրդի դեմ կատարած քայլերի, հավատարիմ դաշնակցին դավաճանելու համար։
Հուլիսի 11-ին Ռուսաստանի փոխարտգործնախարար Միխայիլ Գալուզինը հայտնել է, որ Հայաստանի մասնակցությունը ՆԱՏՕ-ի գագաթնաժողովին ռուսական կողմում ծայրահեղ ափսոսանք է առաջացրել: «Հայաստանը գերադասում է մեծացնել փոխգործակցությունը ՆԱՏՕ-ի կամ դաշինքի առանձին անդամների հետ, հատկապես ՆԱՏՕ-ի չափանիշների ներդրման, զենքի գնման կամ համատեղ մարտական պատրաստության աշխատանքներ իրականացնելու առումով, էլ չեմ խոսում այս օրերին Վաշինգտոնում կայանալիք այդ ռազմաքաղաքական դաշինքի գագաթնաժողովին մասնակցելու մասին»,- ասել է նա, ՀՀ քայլերը որակելով «միաժամանակ երկու աթոռին նստելու» փորձ։
Գալուզինից զատ՝ ափսոսանք է հայտնել նաև ՌԴ ԱԳՆ խոսնակ Մարիա Զախարովան։ Նա հայտարարել է, որ հայ-ամերիկյան «Արծիվ գործընկեր» (Eagle Pertner) զորավարժությունն ափսոսանք է առաջացնում, հատկապես Երևանի կողմից ՀԱՊԿ-ում իր գործունեության փաստացի սառեցման և հրապարակային քննադատության ֆոնին։
Այս հայտարարություններին ՔՊ-ական իշխանության ներկայացուցիչները շատ զգուշավոր են արձագանքել։ «Հայաստանին վերաբերող և Հայաստանի անվտանգության համակարգին վերաբերող բոլոր հարցերը լուծվում են ՀՀ իշխանությունների որոշումներով։ Այն որոշումները, որոնք կայացվում են, բխում են ՀՀ անվտանգության շահերից»,- հուլիսի 12-ին լրագրողների հետ զրույցում ասել է ԱԺ փոխխոսնակ Հակոբ Արշակյանը:
Այս ընդհանրական պատասխանը հավելյալ ցույց է տալիս, որ ՔՊ-ական իշխանությունը արտաքին քաղաքականություն փոխելու մտադրություն չունի։ Եվ քանի դեռ ՔՊ-ն ՀՀ-ում իշխանության է, ՌԴ-ն ոչ միայն կարող է վստահ լինել, որ ՀՀ-ն վեկտոր չի փոխի։ Իսկ ԱՄՆ-ի, ՆԱՏՕ-ի, ԵՄ-ի հետ ՀՀ համագործակցությունը խորացնելու անվստահ կիսաքայլերը նյարդայնացնում են Մոսկվային, քանի որ դրանք զսպում են Մոսկվային իրականացնելու Նոյեմբերի 9-ի 9-րդ կետն ու վերահսկողություն հաստատել ՀՀ-ով անցնող միջազգային ճանապարհների վրա։ Եվ սրա համար է ափսոսում Մոսկվան, որ չի կարողանում ավարտին հասցնել իր սև գործերը։
Հետևապես՝ ՀՀ արձագանքը պիտի լինի համարժեք կոշտ, ընդգծելով, որ ՀՀ-ն ռուսական ազդեցության գոտի չէ։ ՀՀ-ն Մոսկվայի ափսոսանքով լի ամեն այսպիսի հայտարարությանը կարող է հակադարձել անկախության պաշտպանությանն ուղղված օրինագծեր բերելով խորհրդարան։ Իսկ կառավարությունը կարող է հանձնարարել ԱԳՆ-ին վերանայել արտաքին քաղաքական հայեցակարգը։ Հնարավոր է նաև ավելի կոշտ արձագանքել, ինչպես արել են մեր երբեմնի բախտակից բազմաթիվ ժողովուրդները։
Այսպիսի նախաձեռնություններից հետո ռուս պաշտոնայները, հավանաբար, կդադարեն ափսոսանք հայտնելուց։ Իսկ երբ առաջիկայում Մոսկվան պարտվի պատերազմում և կապիտուլյացիա ստորագրի, դրանից հետո գուցե նաև խորապես կզղջա, որ գործակցելով Թուրքիայի և Ադրբեջանի հետ, 44-օրյա պատերազմում և դրանից հետո գործել է Հայաստանի, Արցախի, հայ ժողովրդի դեմ, նպաստել Արցախի հայաթափմանն ու մեծ կորուստներ պատճառել մեզ։
Ցավոք՝ ՔՊ-ական իշխանություններն ազգային շահերով առաջնորդվելու խիզախություն չունեն, որ համարժեք պատասխանեն մոսկովյան պաշտոնյաների անհամեստ հայտարարություններին, քանի որ մնում են 2018-ի իշխանափոխության ժամանակ ռուսներին տված խոստումների գերին։ Այդ պայմանավորվածություններն են հիմք տալիս Գալուզինին, Զախարովային ու նման գործիչներին դիտողություններ անել Նիկոլ Փաշինյանին, հիշեցնելով, որ 2018-ին նա խոստացել է էական ոչինչ չփոխել հայ-ռուսական օրակարգում։
Թաթուլ Մկրտչյան