Քնած ուղեղի գաղտնի աշխարհը

Քունը մարդու օրգանիզմի ամենագաղտնի և զարմանալի պրոցեսներից մեկն է։

Ներկայացնում ենք ամենահետաքրքրաշարժ և գիտականորեն ապացուցված փաստերը քնի մասին, որոնք շատերին անհայտ են։

. Ուղեղը քնի ժամանակ ավելի ակտիվ է, քան... ցերեկը

Թվում է, թե քնած ժամանակ ուղեղն անջատվում է, բայց իրականում REM (արագ աչքերի շարժման) փուլում ուղեղի ակտիվությունը շատ նման է արթուն վիճակին։ Հենց այս ժամանակ ենք մենք տեսնում մեր երազների մեծ մասը, և ուղեղն զբաղված է օրվա տեղեկատվության մշակմամբ ու հիշողության ամրապնդմամբ։

Ուղեղի «լվացման» համակարգը (Գլիմֆատիկ համակարգ)

Միայն վերջերս գիտնականները հայտնաբերեցին, որ քնի ժամանակ ուղեղում բացվում են հատուկ անցքեր, և ողնուղեղային հեղուկը լվանում է ուղեղը՝ հեռացնելով ցերեկվա ընթացքում կուտակված «աղբը» (այդ թվում՝ Ալցհեյմերի հիվանդության հետ կապված տոքսինները): Առանց բավարար քնի այս մաքրման պրոցեսը խաթարվում է։

Մարդիկ միակ կաթնասուններն են, որոնք «կամովին» զրկում են իրենց քնից

Կենդանական աշխարհում ոչ մի արարած միտումնավոր չի ուշացնում կամ կրճատում քունը հանուն այլ գործերի։ Միայն մարդն է, որ սուրճի, սերիալների կամ աշխատանքի պատճառով գիտակցաբար զոհաբերում է իր հանգիստը։

Կենդանիների զարմանալի քունը

Դելֆիններն ու կետերը երբեք լիարժեք չեն քնում, քանի որ պետք է շնչեն (նրանք ջրի տակ են և պետք է բարձրանան մակերես): Նրանց ուղեղի մի կեսը միշտ արթուն է լինում, մինչև մյուս կեսը քնում է։
Ձիերը կարող են կանգնած քնել, քանի որ ունեն հատուկ անատոմիական մեխանիզմ, որը «արգելափակում» է նրանց ոտքերի հոդերը, որպեսզի չընկնեն։

Կենդանական աշխարհի չեմպիոնները՝ կոալաները և շագանակագույն արջերը, կարող են քնել օրական մինչև 20 ժամ։

Ինչո՞ւ ենք մենք երազներ տեսնում և մոռանում դրանք

Արթնանալուց անմիջապես հետո մենք մոռանում ենք մեր երազների մոտ 50%-ը։ Սա տեղի է ունենում այն պատճառով, որ քնի ընթացքում ուղեղի այն հատվածը, որը պատասխանատու է հիշողության գրանցման համար (հիպոկամպը), գործնականում անջատված է լինում։