Ավելին 4 տարի առաջ - 19:30 13-01-2022

Ռուանդայի ցեղասպանությունն ազդել է տեղի կանանց և երեխաների ԴՆԹ-ի վրա

Ռուանդայի ցեղասպանությունը, որը վերապրել են նաև հղի կանայք, նրանց և նրանց երեխաների ԴՆԹ-ում հանգեցրել է էպիգենետիկ փոփոխությունների, պարզել են Հարավային Ֆլորիդայի համալսարանի գիտնականները՝ Ռուանդայի իրենց գործընկերների հետ միասին: Այս մասին նրանք պատմել են Epigenomics ամսագրում հրապարակված հոդվածում:

1994 թվականին Ռուանդայի թութսի ժողովուրդը ցեղասպանության է ենթարկվել հուտուների կողմից։ Սպանվել է մոտ 800 հազար թութսի (ընդհանուր առմամբ մահացել է մինչև 1,1 մլն մարդ՝ երկրի բնակչության մոտ 20%-ը), եղել են նաև զանգվածային բռնաբարություններ, ավերվել են ենթակառուցվածքները, ինչը հանգեցրել է ծանր տնտեսական հետևանքների։

Հետազոտողներն ուսումնասիրել են թութսի կանանց և նրանց երեխաների 59 գենոմ: Հղիության ընթացքում որոշ կանայք բախվել են ցեղասպանության դրսևորումների հետ․ բռնաբարվել են, հարձակումների են ենթարկվել, փախել են գերությունից։

Պարզվել է, որ ցեղասպանությունը ազդել է ինչպես կանանց, այնպես էլ նրանց սերունդների ԴՆԹ-ի վրա։ Հայտնաբերված էպիգենետիկ փոփոխություններից շատերը տեղի են ունեցել գեներում, որոնք նախկինում կապված էին հոգեբանական խանգարումների, մասնավորապես հետտրավմատիկ խանգարման և դեպրեսիայի հետ:

Թեև այս հետազոտությունը ուսումնասիրում է հատկապես Ռուանդայում 1994թ. ցեղասպանության ազդեցությունը, այն հաստատում է նախորդ ուսումնասիրությունների արդյունքները, որոնք ցույց են տալիս, որ հղիության ընթացքում կնոջ ապրած իրադարձություններն ազդեցություն են ունենում պտղի վրա: Այս բացահայտումները հաստատում են հղի կանանց հուզական և հոգեբանական բարեկեցության համար ավելի մեծ ջանքեր գործադրելու անհրաժեշտությունը:

Նրանք, ովքեր ցեղասպանության ժամանակ եղել են մոր արգանդում, այժմ սեփական երեխաներն են ունենում, ասում են գիտնականները: Նրանք հույս ունեն շուտով պարզել, թե արդյոք ստացած տրավման էպիգենետիկ ազդեցություն է ունեցել նաև երրորդ սերնդի վրա: Բացի այդ, հետազոտողները պատրաստվում են պարզել, թե ինչպես էպիգենետիկ փոփոխությունները կարող էին ազդել հոգեկան կոնկրետ խանգարումների զարգացման ռիսկի վրա:

Ամենից շատ դիտված

20:29 ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ պետի հրամանով՝ դիրքապահ զինվորը իրեն ամրակցված մարտական զենքը պետք է կրի առանց փամփուշտատուփի
19:15 Մահացած 27–ամյա զինծառայող Հայկ Մովսիսյանը 2 երեխաների հայր էր, սպասում էին 3–րդ բալիկին. Սպուտնիկ Արմենիա
16:31 Լևոնի կինը փորձում էր երեխային բացատրել, որ հնարավոր է՝ Սպայդեր մենն է եկել․ երեխաները շփոթված էին
12:43 Արմավիրի մարզում մի գյուղ կա, որի նախկին անունն էր Քյոլանլու, իրա ներկա անունն է՝ Գրիբոյեդով
20:45 44-օրյայի մասնակից, 1-ին կարգի հաշմանդամ սպայի մորը տուգանել են անվճար երթևեկության քարտով տրանսպորտում իբրև չվճարելու համար
23:20 Պն նախարարն էլ, ԳՇ պետն էլ պետք է հրաժարական տան. հարցում
21:14 Երևանի կենտրոնում կառուցվող էլիտար շենքում աշխատակիցը 7-րդ հարկից ընկել է վերելակի հորանը. նրան փրկել չի հաջողվել
11:22 Փաշինյանին թվում է, որ իր հերսոտած ելույթներով ինքն իրեն մաքրելու է պատմության առաջ
19:48 ՀՀ-ն երբեք չի անդամակցի քրոնիկ հիվանդություններով տառապող ԵՄ-ին, բայց կփչացնի հարաբերությունները ՌԴ-ի հետ
19:06 Մենք լեգիտիմության խնդիր ունենք, քանի Քոչարյանի կլանը չի ունեզրկվել. Փաշինյանը դիմեց իրավապահներին