Ներքին
5 ամիս առաջ - 22:30 14-03-2026
Հողերի խոշորացումն առանց զբաղվածության նպաստելու է գյուղերի դատարկմանը
Նիկոլ Փաշինյանը հողերի խոշորացումը համարում է ջրի օգտագործման արդյունավետությունը բարձրացնելու ուղղակի և կոնկրետ գործիք։ Սակայն հարց է ծագում՝ արդյոք այս մեխանիզմը իսկապես կլուծի՞ ջրի օգտագործման խնդիրները, և կարո՞ղ է արդյոք նպաստել գյուղերի դատարկմանը։
Գյուղատնտես Վարդան Իկիլիկյանի գնահատմամբ, հողերի խոշորացման արդյունավետությունը մեծապես կախված է խոշորացման մեխանիզմից։
«Պետք է հասկանանք, թե ինչ ձևով են պատկերացնում հողերի խոշորացումը, որովհետև մեր երկրում հողերը հիմնականում սեփականաշնորհված են, իսկ պահուստային հողերը գյուղերում հիմնականում անորակ են, որոնք գրեթե ոչ ոք չի մշակում։ Ընդհանուր վարելահողերի տարածքը մոտ 485 հազար հեկտար է, որի գրեթե 60%-ը չի մշակվում։ Սա լուրջ սպառնալիք է պարենային անվտանգության և գյուղատնտեսության զարգացման համար»,- Oragir.News-ի հետ զրույցում նշեց նա։
Բանախոսի կարծիքով, խոշոր հողատարածքները հնարավորություն են տալիս ավելի արդյունավետ մշակել կուլտուրաները, կատարել մասնագիտական կառավարում, պահպանել ցանքաշրջանառությունը և բարելավել հողերի որակը։
«Քանի որ հողերը սեփականաշնորհված են, խոշորացումը կարող է նաև ջրային ռեսուրսների խնայողության օգուտ տալ։ Մանր կտորներում ջուրն ավելի շատ է կորցնում, հատկապես երբ կաթիլային կամ վերջին սերնդի ոռոգման համակարգեր չեն կիրառվում»,-ընդգծեց գյուղատնտեսը՝ շեշտելով, որ խնդիրը միայն հողերի խոշորացման մեջ չէ, այլ նաև գյուղերում զբաղվածության ցածր մակարդակում։
«Եթե զբաղվածությունը բարձրացնենք, մարդիկ պատրաստ կլինեն իրենց հողերը հանձնել խոշորացման մեխանիզմի շրջանակում՝ կամ ֆերմերային տնտեսություններին, կամ կոոպերատիվներին։ Այդ դեպքում նրանք կարող են զբաղվել իրենց մասնագիտությամբ, ակնկալելով նաև եկամուտ իրենց հողերից։ Սակայն եթե զբաղվածությունը չբարձրանա, խոշորացումը կարող է նպաստել գյուղերի դատարկմանը»,- նկատեց նա։
Վարդան Իկիլիկյանի դիտարկմամբ, ներկայում գյուղերում փոքր մասնատված հողերը գրեթե չեն մշակվում կամ վարձակալվում են միայն բարձրարժեք հողերը, հաճախ ցածր վարձավճարով։ Սա չի ապահովում բավարար եկամուտ գյուղացու համար և ոչ միշտ է նպաստում արդյունավետության բարձրացմանը։
Ֆերմերի խոսքով՝ հիմնական խոչընդտոն առաջանում է նաև մասնագիտական ինստիտուտների բացակայությունից, քանզի մասնագիտական ներուժի բացակայությունը դժվարացնում է ցանկացած համակարգված փոփոխություն։
Գյուղատնտես Վարդան Իկիլիկյանի գնահատմամբ, հողերի խոշորացման արդյունավետությունը մեծապես կախված է խոշորացման մեխանիզմից։
«Պետք է հասկանանք, թե ինչ ձևով են պատկերացնում հողերի խոշորացումը, որովհետև մեր երկրում հողերը հիմնականում սեփականաշնորհված են, իսկ պահուստային հողերը գյուղերում հիմնականում անորակ են, որոնք գրեթե ոչ ոք չի մշակում։ Ընդհանուր վարելահողերի տարածքը մոտ 485 հազար հեկտար է, որի գրեթե 60%-ը չի մշակվում։ Սա լուրջ սպառնալիք է պարենային անվտանգության և գյուղատնտեսության զարգացման համար»,- Oragir.News-ի հետ զրույցում նշեց նա։
Բանախոսի կարծիքով, խոշոր հողատարածքները հնարավորություն են տալիս ավելի արդյունավետ մշակել կուլտուրաները, կատարել մասնագիտական կառավարում, պահպանել ցանքաշրջանառությունը և բարելավել հողերի որակը։
«Քանի որ հողերը սեփականաշնորհված են, խոշորացումը կարող է նաև ջրային ռեսուրսների խնայողության օգուտ տալ։ Մանր կտորներում ջուրն ավելի շատ է կորցնում, հատկապես երբ կաթիլային կամ վերջին սերնդի ոռոգման համակարգեր չեն կիրառվում»,-ընդգծեց գյուղատնտեսը՝ շեշտելով, որ խնդիրը միայն հողերի խոշորացման մեջ չէ, այլ նաև գյուղերում զբաղվածության ցածր մակարդակում։
«Եթե զբաղվածությունը բարձրացնենք, մարդիկ պատրաստ կլինեն իրենց հողերը հանձնել խոշորացման մեխանիզմի շրջանակում՝ կամ ֆերմերային տնտեսություններին, կամ կոոպերատիվներին։ Այդ դեպքում նրանք կարող են զբաղվել իրենց մասնագիտությամբ, ակնկալելով նաև եկամուտ իրենց հողերից։ Սակայն եթե զբաղվածությունը չբարձրանա, խոշորացումը կարող է նպաստել գյուղերի դատարկմանը»,- նկատեց նա։
Վարդան Իկիլիկյանի դիտարկմամբ, ներկայում գյուղերում փոքր մասնատված հողերը գրեթե չեն մշակվում կամ վարձակալվում են միայն բարձրարժեք հողերը, հաճախ ցածր վարձավճարով։ Սա չի ապահովում բավարար եկամուտ գյուղացու համար և ոչ միշտ է նպաստում արդյունավետության բարձրացմանը։
Ֆերմերի խոսքով՝ հիմնական խոչընդտոն առաջանում է նաև մասնագիտական ինստիտուտների բացակայությունից, քանզի մասնագիտական ներուժի բացակայությունը դժվարացնում է ցանկացած համակարգված փոփոխություն։
Ամենից շատ դիտված
15:30 Հակարիի կամրջի մոտ ադրբեջանցիներն ուզում են առաջանալ, հայ սահմանապահները չեն թողնում․ կրակոցներ չկան, միայն լեզվակռիվ է
12:56 Ես իմ երջանկությունը գտել եմ` ի հեճուկս բոլոր չարախոսների և չկամեցողների. Ալեն Սիմոնյան
15:48 ՀՀ-ում, կապված ՌԴ-ում էժանացման հետ, ցորենի գինը իջել է, բայց հացի գները ոչ մի տեղ չեն իջել
18:00 ՍԱՏՄ ղեկավարը` խոշորագույն բեռնափոխադրող
14:20 Ողբերգական դեպք՝ Երևանում․ «Ուիգմոր» ԲԿ տեղափոխված 8-ամյա տղան մահացել է
14:00 11 մլն դրամ. Տիգրան Ավինյանը մեր հաշվին օգնության ձեռք է մեկնել Հ1-ին
17:43 16-ամյա վարորդը «Mercedes»-ով բախվել է ապառաժ քարերին․ կան վիրավորներ
11:34 Սարդարապատում 42-ամյա վարորդը վրաերթի է ենթարկել 87-ամյա հետիոտնի․ վերջինը հիվանդանոցում մահացել է
19:20 Հայ գործընկերներին հրավիրում ենք համագործակցելու. Օվերչուկ
23:43 «Առավոտը» հրապարակել է Կոռնիձորի վարչական ղեկավար Սուրեն Ամարյանի հետ զրույցի ձայնագրությունը
Ձեզ գուցե հետաքրքրի
Կապ
սոց․ ցանցեր
Կայքում հրապարակված նյութերը պարտադիր չէ, որ արտահայտեն oragir.news-ի խմբագրության տեսակետը: