1 ժամ առաջ 
Ներքին
2 տարի առաջ - 15:10 09-04-2024
«Կեցցե» բառը միշտ էլ կիրառության մեջ եղել է, սա նոր քայլ չի․ Նարինե Դիլբարյան
Ինչպես ավելի վաղ հայտնել էինք, ՀՀ զինված ուժերը կունենան նոր կանոնադրություն։ Համապատասխան օրինագիծը մշակման փուլում է։ Նոր կանոնադրության անցումը կիրականացվի բանակում ընդհանուր բարեփոխումների շրջանակներում։
Նոր կանոնադրության մեջ նախատեսվում է «Ուռա»-ն փոխարինել «Կեցցե»-ով։
Oragir.News-ը կապ հաստատեց լեզվաբան Նարինե Դիլբարյանի հետ, պարզելու համար «Ուռա» և «Կեցցե» բառերի տարբերությունն ու նշանակությունը․
«Ուռան հայերեն չէ, սլավոնառուսական կապակցություն է՝ ձայնարկություն է։ Այն կիրառվում է մարդկանց մեջ խրոխտ տրամադրություն ու մարտական շունչ հաղորդելու համար։
Ինչ վերաբերվում է կեցցեին, կեցցեն հայերեն է՝ հին հայերեն, գալիս է գրաբարից։ Դա բնաձայնություն չէ, այլ երկրորդ ապառնու քերականական ձևն է։
Կեցցեն ապրել բայի երկրորդ ապառնին է՝ կեցցե, կեցցես, կեցցենք։ Նշանակում է՝ ապրենք, գործենք, ստեղծենք։ Այն դարձյալ մարտական և խանդավառող կապակցություն է։
Ես, ճիշտն ասած, զարմացած եմ, որ մենք մինչև հիմա ուռա ենք ասել, որովհետև սկսած Եղիշեից և մեր հին մատենագրությունից, կեցցեն, իբրև խանդավառող բացականչություն, խորհրդային ժամանակներում ևս օգտագործվել է։
Ես հիշում եմ, որ մեր պատմության մեջ մայիսմեկյան շքերթներին «կեցցե» բառն օգտագործվում ու կիրառվում էր»։
Նարինե Դիլբարյանը զարմանք հայտնեց, որ հիմա են շեշտում, թե ուռային կեցցեն է փոխարինում, քանի որ իր տվյալներով՝ կեցցեն օգտագործվել է շատ վաղուց։
«Նախորդ բանակում այդ կեցցեն ես անընդհատ լսել եմ։ Դա ճիշտ չի, որ կեցցե բառը ընդհանրապես չի եղել։ Դա միշտ էլ կիրառության մեջ է եղել և սա նոր քայլ չի։ Այն միշտ եղել է, կա ու կլինի։
Այս բառերի տարբերությունը միայն բնիկ լինել և չլինելն է։ Այս տեսանկյունից՝ ես կարծում եմ, որ կեցցեն ավելի մեծ պատմական բեռնվածություն ունի»,- ասաց Նարինե Դիլբարյանը․
Նշենք, որ «նոր» բառն օգտագործվելու է այն իրավիճակներում, երբ հրամանատարը շնորհավորում է անձնակազմին։ Ողջույնի այս ձևը ժառանգություն է մնացել դեռ խորդհրդային բանակից, բայց այժմ որոշել են այն «տեղայնացնել»։
Հավելենք, որ Պաշտպանության նախարարությունից նշել են՝ կանոնադրությունը այլ երկրների բանակների որևէ մոդելին հարմարեցնելու խնդիր չի դրվում։
Նոր կանոնադրության մեջ նախատեսվում է «Ուռա»-ն փոխարինել «Կեցցե»-ով։
Oragir.News-ը կապ հաստատեց լեզվաբան Նարինե Դիլբարյանի հետ, պարզելու համար «Ուռա» և «Կեցցե» բառերի տարբերությունն ու նշանակությունը․
«Ուռան հայերեն չէ, սլավոնառուսական կապակցություն է՝ ձայնարկություն է։ Այն կիրառվում է մարդկանց մեջ խրոխտ տրամադրություն ու մարտական շունչ հաղորդելու համար։
Ինչ վերաբերվում է կեցցեին, կեցցեն հայերեն է՝ հին հայերեն, գալիս է գրաբարից։ Դա բնաձայնություն չէ, այլ երկրորդ ապառնու քերականական ձևն է։
Կեցցեն ապրել բայի երկրորդ ապառնին է՝ կեցցե, կեցցես, կեցցենք։ Նշանակում է՝ ապրենք, գործենք, ստեղծենք։ Այն դարձյալ մարտական և խանդավառող կապակցություն է։
Ես, ճիշտն ասած, զարմացած եմ, որ մենք մինչև հիմա ուռա ենք ասել, որովհետև սկսած Եղիշեից և մեր հին մատենագրությունից, կեցցեն, իբրև խանդավառող բացականչություն, խորհրդային ժամանակներում ևս օգտագործվել է։
Ես հիշում եմ, որ մեր պատմության մեջ մայիսմեկյան շքերթներին «կեցցե» բառն օգտագործվում ու կիրառվում էր»։
Նարինե Դիլբարյանը զարմանք հայտնեց, որ հիմա են շեշտում, թե ուռային կեցցեն է փոխարինում, քանի որ իր տվյալներով՝ կեցցեն օգտագործվել է շատ վաղուց։
«Նախորդ բանակում այդ կեցցեն ես անընդհատ լսել եմ։ Դա ճիշտ չի, որ կեցցե բառը ընդհանրապես չի եղել։ Դա միշտ էլ կիրառության մեջ է եղել և սա նոր քայլ չի։ Այն միշտ եղել է, կա ու կլինի։
Այս բառերի տարբերությունը միայն բնիկ լինել և չլինելն է։ Այս տեսանկյունից՝ ես կարծում եմ, որ կեցցեն ավելի մեծ պատմական բեռնվածություն ունի»,- ասաց Նարինե Դիլբարյանը․
Նշենք, որ «նոր» բառն օգտագործվելու է այն իրավիճակներում, երբ հրամանատարը շնորհավորում է անձնակազմին։ Ողջույնի այս ձևը ժառանգություն է մնացել դեռ խորդհրդային բանակից, բայց այժմ որոշել են այն «տեղայնացնել»։
Հավելենք, որ Պաշտպանության նախարարությունից նշել են՝ կանոնադրությունը այլ երկրների բանակների որևէ մոդելին հարմարեցնելու խնդիր չի դրվում։
Ամենից շատ դիտված
16:14 Հունվարից այլընտրանք չենք ունենալու․ EMIS-ի կանոնները խստանալու են․ ինչ է սպասվում ուսուցիչներին
14:14 Մեղրիում ԱԹՍ-ներով երեք ենթադրյալ ադրբեջանցիների են որոնում. պատասխանատու մարմինները լռում են
09:00 Սասուն Միքայելյան. հերթական կեղծ ամուսնալուծությո՞ւն, թե՞ «կորցրել են հայտարարագիրը»
18:47 Բոլոր հնարավոր միջոցներով հարձակվել են ինձ վրա, բայց ինձ լռեցնել հնարավոր չէ. Էդգար Ղազարյան
19:39 Տավուշի մարզում 51-ամյա վարորդը «ԿամԱԶ»-ով գլխիվայր հայտնվել է ձորակում․ կա վիրավոր
09:12 Նիկոլ Փաշինյանի միջնորդությամբ դատարանը արգելանք է դրել իմ բանկային հաշիվների վրա. Էդգար Ղազարյան
14:50 Արարատի մարզում աշակերտը գետնին է գցել ու ոտքերով հարվածել համադասարանցուն. դեպքից հետո երեխայի հայրը հայհոյել է տուժածի մորը
23:09 Ադրբեջանը ՈւԵՖԱ–ի միակ անդամն է, որը չի աջակցել ՖԻՖԱ–ի բարեփոխումների կոչին
22:52 Եթե լուծումներ կան, ուրեմն բողոք չպիտի լինի, եթե բողոք կա, ուրեմն խնդիր կա. ԱԺ-ում լսումներ կլինեն արցախահայության հարցերի շուրջ
12:01 Լուկաշենկո․ հույս ունեմ՝ Հայաստանը ևս 2029 թվականին կստանձնի ԱՊՀ նախագահությունը
Ձեզ գուցե հետաքրքրի
Կապ
սոց․ ցանցեր
Կայքում հրապարակված նյութերը պարտադիր չէ, որ արտահայտեն oragir.news-ի խմբագրության տեսակետը: